Toàn văn Nghị định 142/2026/NĐ-CP (file word) quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo, có hiệu lực từ 01/5/2026.
Tổng quan về Nghị định 142 năm 2026
Ngày 30/04/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 142/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo, có hiệu lực ngay từ ngày ký. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm xây dựng khung pháp lý đồng bộ cho hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong bối cảnh công nghệ này đang phát triển mạnh mẽ trên toàn cầu.Nghị định áp dụng đối với nhà cung cấp, nhà phát triển, bên triển khai, người sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo cùng các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước có hoạt động liên quan đến AI tại Việt Nam.
Thiết lập cơ chế quản lý và phân loại rủi ro hệ thống AI
Một trong những nội dung trọng tâm của Nghị định là quy định về cơ chế quản lý, vận hành và khai thác Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo cũng như Cơ sở dữ liệu quốc gia về hệ thống AI.Đồng thời, Nghị định đưa ra tiêu chí phân loại mức độ rủi ro của các hệ thống trí tuệ nhân tạo. Trên cơ sở đó, cơ quan quản lý sẽ áp dụng các biện pháp kiểm soát, đánh giá sự phù hợp tương ứng với từng nhóm rủi ro. Quy định này nhằm bảo đảm việc phát triển AI diễn ra an toàn, có kiểm soát và phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước.
Tải về:
Siết chặt quản lý đối với hệ thống AI rủi ro cao
Nghị định quy định các hệ thống trí tuệ nhân tạo có mức độ rủi ro cao phải được đánh giá sự phù hợp trước khi đưa vào sử dụng. Nhà cung cấp và đơn vị triển khai có trách nhiệm xây dựng cơ chế quản lý rủi ro, đồng thời duy trì khả năng giám sát và can thiệp của con người trong quá trình vận hành hệ thống.Quy định này được xem là cần thiết nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh sự cố, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm như y tế, tài chính, giao thông hay quản trị dữ liệu.
Tăng cường yêu cầu minh bạch và xử lý sự cố
Theo Nghị định, các nhà cung cấp và bên triển khai hệ thống AI phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ minh bạch thông tin. Các hệ thống trí tuệ nhân tạo cần được thông báo, đánh dấu kỹ thuật và gắn nhãn hiển thị theo quy định nhằm giúp người dùng nhận biết rõ khi tương tác với AI.Trong trường hợp xảy ra sự cố nghiêm trọng, các bên liên quan phải nhanh chóng báo cáo và phối hợp xử lý với cơ quan chức năng. Quy định này nhằm nâng cao trách nhiệm của các chủ thể tham gia phát triển và vận hành AI, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người dùng.
Phát triển hạ tầng và dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo
Nghị định cũng đặt nền tảng cho việc xây dựng hạ tầng trí tuệ nhân tạo quốc gia theo mô hình kết hợp giữa đầu tư công và nguồn lực xã hội hóa. Đây được xem là giải pháp nhằm huy động tối đa nguồn lực cho phát triển công nghệ AI trong dài hạn.Bên cạnh đó, cơ sở dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo phải được tổ chức theo nguyên tắc mở, an toàn và có kiểm soát. Việc chia sẻ dữ liệu hướng đến mục tiêu phục vụ nghiên cứu, đổi mới sáng tạo nhưng vẫn bảo đảm an ninh, quyền riêng tư và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.
Cho phép thử nghiệm có kiểm soát đối với hệ thống AI
Một điểm đáng chú ý khác là cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các hệ thống trí tuệ nhân tạo mới. Theo đó, tổ chức, cá nhân có thể tham gia thử nghiệm trên cơ sở tự nguyện và phải tuân thủ các nguyên tắc về quản lý rủi ro, an toàn thông tin và bảo vệ quyền lợi người tham gia.Cơ chế này được kỳ vọng sẽ tạo môi trường thuận lợi để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, đồng thời giúp cơ quan quản lý đánh giá thực tiễn trước khi áp dụng rộng rãi.
Hỗ trợ phát triển hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo
Nghị định cũng bổ sung các chính sách hỗ trợ phát triển AI, đặc biệt đối với các tổ chức, cá nhân chia sẻ dữ liệu hoặc mô hình trí tuệ nhân tạo phục vụ nghiên cứu và phát triển.Theo đó, các chủ thể đủ điều kiện có thể được xem xét hỗ trợ phi tài chính thông qua phiếu hỗ trợ phát triển trí tuệ nhân tạo. Phiếu này được sử dụng để thanh toán chi phí liên quan đến hạ tầng công nghệ, dữ liệu và các dịch vụ kỹ thuật phục vụ hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm AI.
Tạo nền tảng pháp lý cho phát triển AI bền vững
Sự ra đời của Nghị định 142/2026/NĐ-CP được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng trong quá trình xây dựng hệ thống pháp luật về trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam. Với các quy định toàn diện về quản lý rủi ro, minh bạch thông tin, phát triển dữ liệu và hỗ trợ đổi mới sáng tạo, Nghị định góp phần tạo nền tảng pháp lý cho sự phát triển bền vững của công nghệ AI.Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống kinh tế - xã hội, việc sớm hoàn thiện cơ chế quản lý sẽ giúp Việt Nam tận dụng hiệu quả cơ hội từ công nghệ mới, đồng thời giảm thiểu các rủi ro phát sinh trong quá trình ứng dụng.
Nếu cần giải đáp về các quy định của pháp luật, hãy gọi ngay các chuyên viên pháp lý theo số 
19006192 để được hỗ trợ
