Toàn văn Nghị định 185/2026/NĐ-CP (file word) quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, TDP và chế độ, chính sách với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, TDP.
Tổng quan về Nghị định 185 năm 2026
Ngày 26/05/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố. Nghị định có hiệu lực ngay từ ngày ban hành và được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý cộng đồng dân cư ở cơ sở.Nghị định điều chỉnh các nội dung liên quan đến tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố; việc thành lập, sắp xếp, tổ chức lại, giải thể, đặt tên, đổi tên thôn, tổ dân phố; đồng thời quy định chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách tại các đơn vị này.
Quy định rõ mô hình tổ chức và nguyên tắc hoạt động
Theo Nghị định, thôn và tổ dân phố là tổ chức tự quản của cộng đồng dân cư, được tổ chức tại cấp xã nhằm hỗ trợ thực hiện các nhiệm vụ quản lý ở cơ sở.Mỗi thôn có Trưởng thôn, mỗi tổ dân phố có Tổ trưởng tổ dân phố và đây đều là các chức danh hoạt động không chuyên trách. Nhiệm kỳ của Trưởng thôn và Tổ trưởng tổ dân phố được xác định là 5 năm.
Nghị định cũng nhấn mạnh nguyên tắc hoạt động của thôn, tổ dân phố phải bảo đảm tính tự quản, dân chủ, công khai, minh bạch, đồng thời tăng cường phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội tại địa phương.
Tải về:
Quy định chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách
Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định về số lượng và chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.Theo đó, mỗi thôn hoặc tổ dân phố có không quá 3 người hoạt động không chuyên trách, gồm Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố, Bí thư Chi bộ và Trưởng Ban Công tác Mặt trận.
Ngân sách nhà nước sẽ thực hiện khoán quỹ phụ cấp để chi trả phụ cấp hằng tháng cho các chức danh này. Mức khoán được xác định tùy theo quy mô dân cư và đặc điểm cụ thể của từng địa bàn, nhằm phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Quy định chặt chẽ việc thành lập và sắp xếp thôn, tổ dân phố
Nghị định quy định việc thành lập, sắp xếp, tổ chức lại, giải thể, đặt tên hoặc đổi tên thôn, tổ dân phố phải tuân thủ quy định pháp luật, đồng thời bảo đảm nguyên tắc dân chủ, công khai và minh bạch.Các quyết định liên quan sẽ do Hội đồng nhân dân cấp xã xem xét, quyết định trên cơ sở phù hợp với điều kiện thực tế và nhu cầu quản lý tại địa phương. Quy định này được kỳ vọng sẽ giúp việc tổ chức lại các đơn vị dân cư ở cơ sở diễn ra đồng bộ và hiệu quả hơn.
Quy định tiêu chuẩn quy mô dân cư theo từng vùng
Nghị định 185/2026/NĐ-CP cũng đưa ra tiêu chuẩn cụ thể về quy mô số hộ gia đình đối với thôn và tổ dân phố theo từng khu vực địa lý khác nhau.Đối với các địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa hoặc nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, quy mô số hộ gia đình có thể thấp hơn tiêu chuẩn chung để phù hợp với điều kiện thực tế và đặc thù quản lý dân cư.
Quy định này nhằm bảo đảm tính linh hoạt trong tổ chức bộ máy ở cơ sở, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý tại các địa bàn đặc thù.
Thay thế quy định cũ về người hoạt động không chuyên trách
Một điểm đáng chú ý khác là Nghị định thay thế các quy định liên quan đến người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố tại Nghị định số 33/2023/NĐ-CP trước đây.Việc ban hành quy định mới được đánh giá là phù hợp với yêu cầu đổi mới tổ chức bộ máy ở cơ sở, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống tự quản cộng đồng dân cư.
Góp phần nâng cao hiệu quả quản lý ở cơ sở
Sự ra đời của Nghị định 185/2026/NĐ-CP được xem là bước hoàn thiện quan trọng trong việc kiện toàn tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố trên cả nước.Các quy định mới không chỉ giúp làm rõ trách nhiệm, chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách mà còn tạo cơ sở pháp lý cho việc sắp xếp, tổ chức lại đơn vị dân cư phù hợp với tình hình thực tế. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước ở cơ sở và phát huy vai trò tự quản của cộng đồng dân cư.
Nếu cần giải đáp về các quy định của pháp luật, hãy gọi ngay các chuyên viên pháp lý theo số 
19006192 để được hỗ trợ
